Kanonlaştırma ne demek ?

Kanon Düşüncesi Nedir? Psikolojik Bir Mercekten Bakış

İnsan davranışları üzerine düşünürken, bazen en derin soruların en basit görünen konularda gizli olduğunu fark ederim. Kendi kimliğimizi, dünya görüşümüzü ve toplumsal bağlarımızı şekillendiren bu “basit” unsurlar, aslında içsel dünyamızda büyük etkilere yol açabilir. Peki, bir kişinin düşünsel, duygusal ve toplumsal yapısını şekillendiren etmenler nelerdir? Kanon düşüncesi de tam olarak böyle bir soruyu gündeme getiriyor. İnsanlar bir toplumda “doğru” ve “değerli” olarak kabul edilen fikirleri nasıl içselleştirir? Bu düşünce biçimi, toplumdan topluma değişse de, psikolojik olarak hepimizin benimsediği bir tür “kültürel onay” gibi işlev görüyor.

Kanon, edebiyat ve kültür dünyasında geleneksel olarak en değerli ve önemli kabul edilen eserlerin bir koleksiyonudur. Ancak, bu düşünce sadece kültürel bir olgu olmanın ötesindedir. Psikolojik açıdan, kanon düşüncesi; bireylerin, toplumsal normlara, değerler sistemlerine ve kabul görmüş ideolojilere nasıl adapte olduğunu ve bu süreçte neler hissettiklerini anlamamıza yardımcı olur. İnsanların toplumsal yapılar içinde nasıl benliklerini bulduğu ve bu yapılarla olan ilişkisinin, bireysel psikolojilerini nasıl şekillendirdiği üzerine bir düşünsel yolculuğa çıkalım.

Kanon Düşüncesi ve Bilişsel Psikoloji: Toplumsal Normların İçselleştirilmesi

Bilişsel psikoloji, zihinsel süreçler ve insanın çevresini nasıl algıladığı ile ilgilenir. Kanon düşüncesi, bireylerin toplumsal normları nasıl algıladıkları ve bu normları içselleştirdikleri üzerinden şekillenir. Bir kültür, tarihsel olarak değerli kabul edilen eserleri, fikirleri ve davranışları “doğru” olarak tanımlar. Bu değerler zamanla bireylerin zihinsel yapılarında “doğru” ve “yanlış” arasındaki sınırları çizer.

Kanon düşüncesi, insanın kognitif yapısını etkileyen önemli bir unsurdur. İnsanlar, toplumsal olarak onaylanmış ideolojilere göre düşünmeye eğilimlidirler. Bu ideolojiler, zihinlerinde bir tür bilişsel şablon oluşturur. Örneğin, bir toplumda sanat ve kültür açısından belirli eserler “yüksek değerli” kabul ediliyorsa, bu eserler hakkında yapılan düşüncelerin ve yorumların doğruluğu, bireylerin bu eserleri nasıl algıladığını ve değerlendirdiğini etkiler. Bu süreç, bireylerin kültürel normları içselleştirmelerine, onları kendilerine ait bir değerler sistemi haline getirmelerine olanak tanır.

Kanon düşüncesinin bilişsel etkisini anlamak, bireylerin dünyayı nasıl algıladığını çözümlememize yardımcı olur. Toplumun onayladığı görüşlere ve değerlere uyum sağlamak, insanların içsel dünyalarında bir tür doğrulama ve kabul bulmalarını sağlar. Bu, aslında bireylerin toplumsal bağlamda uyum sağlama çabalarını ve bu süreçte benliklerini nasıl şekillendirdiklerini gösteren önemli bir mekanizmadır.

Duygusal Psikoloji ve Kanon: Kimlik ve Aidiyet Arayışı

Kanon düşüncesi, yalnızca bilişsel değil, aynı zamanda duygusal bir boyut da taşır. İnsanlar, toplumsal normlara ve kültürel yapılara uygun hareket ettiklerinde bir aidiyet duygusu geliştirirler. Bu, duygusal olarak kabul edilme arzusundan kaynaklanır. Kanonun dışında kalmak, bireylerde dışlanmışlık, yalnızlık ve aidiyet duygusunun zayıflaması gibi olumsuz duygusal durumlar yaratabilir.

Duygusal psikolojinin açıkladığı bir diğer önemli nokta, insanın “toplumsal kabul” için gösterdiği çabadır. Kanon, toplumun belirli ideolojilerini, değerlerini ve davranış biçimlerini kapsadığı için, bireylerin bu değerlere uyum sağlaması bir tür duygusal güvenceye kavuşmalarını sağlar. Toplumsal normlar, bireylerin duygusal dünyasında güçlü etkiler yaratır. Toplumda kabul edilen değerleri benimsemek, bireylere kimliklerini güçlendirme ve toplumsal bir bağ kurma hissi verir.

Ancak, kanonun dışında kalmak, duygusal olarak zorlu bir süreç olabilir. Bu, bireylerin kendi benlikleri ile toplumsal beklentiler arasında bir çatışma yaşamasına yol açar. Bu bağlamda, kanon düşüncesi sadece bir kültürel olgu değil, aynı zamanda bir duygusal bağ ve toplumsal kabul arayışıdır.

Sosyal Psikoloji: Güç İlişkileri ve Kanonun Toplumsal Etkisi

Sosyal psikoloji, bireylerin sosyal çevreleriyle nasıl etkileşimde bulunduklarını ve bu etkileşimlerin toplumsal yapılar üzerindeki etkilerini inceler. Kanon, toplumsal yapılar içinde güç ilişkilerini ve bu ilişkilerin bireyler üzerindeki etkilerini belirler. Toplumun belirlediği kültürel normlar, iktidar gruplarının ideolojilerini ve güç yapılarını yansıtır.

Kanon, bir anlamda bu güç yapılarını ve toplumsal hiyerarşileri yeniden üretir. Belirli kültürel değerlerin ve fikirlerin kanonize edilmesi, o değerlerin ve fikirlerin yayılmasını sağlar. Bu, toplumsal normların bir tür “doğrulama” süreci gibidir. Ancak, bu aynı zamanda toplumsal hiyerarşilerin yeniden üretildiği bir mekanizmadır. Bazı seslerin daha güçlü duyulması, bazı bireylerin veya grupların dışlanması anlamına gelir. Sosyal psikoloji, bu süreçte bireylerin sosyal bağlamda kendilerini nasıl konumlandırdığını, kimliklerini nasıl inşa ettiğini ve toplumsal yapıların onları nasıl şekillendirdiğini anlamamıza yardımcı olur.

İçsel Deneyimlerinizi Sorgulayın

Kanon düşüncesi, sadece bir kültürel olgu değil, aynı zamanda psikolojik bir süreçtir. Toplumsal normları nasıl içselleştiriyorsunuz? Kendinizi hangi değerlerle özdeşleştiriyorsunuz? Toplumun onayladığı görüşlere uymak, size duygusal olarak nasıl bir güvence sağlıyor? Kanonun dışında kalmak, sizin için ne ifade ediyor? Bu sorular, kendi içsel dünyanızı keşfetmeniz için birer yol haritası olabilir.

#kanon #psikoloji #kimlik #toplumsalnormlar #aidiyet #bilişselpsikoloji #duygusalpsikoloji #sosyalpsikoloji